Ulgi, zniżki i inne prawa osób niepełnosprawnych, także z mukowiscydozą

11

Niepełnosprawność jest tytułem do korzystania z licznych ulg i preferencji, a ochrona w tym zakresie znalazła wyraz zarówno w przepisach prawnych dotyczących tej grupy osób, jak i w licznych regulacjach z innych dziedzin prawa, takich jak prawo pracy, prawo podatkowe czy prawo budowlane.

Więcej o orzekaniu o niepełnosprawności w mukowiscydozie w artykule tutaj.

Osoby ze znacznym stopniem nie­pełnosprawności mają prawo do:

  • 49% ulgi na przejazdy w pociągach PKP – tylko w klasie 2. pociągów oso­bowych;
  • 37% ulgi w pociągach pospiesznych, ekspresowych, IC i EC;
  • 49% ulgi na przejazdy w autobusach PKS w komunikacji zwykłej, na podsta­wie biletów jednorazowych;
  • 37% ulgi w autobusach PKS po­spiesznych i przyspieszonych, na podstawie biletów jednorazowych;
  • bezpłatnych przejazdów środkami komunikacji miejskiej wraz ze wska­zanym przez siebie opiekunem (na podstawie orzeczenia potwierdzają­cego stopień niepełnosprawności) na terenie Warszawy;
  • 95% ulgi na przejazdy w pociągach PKP i autobusach PKS dla opieku­­na towarzyszącego
    w podróży (na podstawie jednego z dokumentów podopiecznego oraz biletów jednorazowych), przy czym opiekun musi być pełnoletni (skończone 18 lat), a w przypadku osoby niewidomej musi mieć skończone 13 lat;
  • karty parkingowej potwierdzającej uprawnienia do niestosowania się do niektórych znaków drogowych;
  • zwolnień od opłat abonamento­wych za radio i telewizję (tylko osoby całkowicie niezdolne do pracy oraz samodzielnej egzystencji oraz osoby niesłyszące, u których stwierdzono całkowitą głuchotę lub obustronne upośledzenie słuchu), na podstawie np. orzeczenia potwierdzającego sto­pień niepełnosprawności;
  • ulgowych biletów do muzeów;
  • odliczeń niektórych wydatków od dochodu;
  • bezpłatnych usług doręczania listów, paczek i przekazów pocztowych bezpo­średnio do domu (zapotrzebowanie na usługę zgłasza się na poczcie, w miej­scu zamieszkania), ponadto placówki pocztowe muszą wydzielić stanowiska do obsługi osób niepełnosprawnych
    i dostosować skrzynki do ich potrzeb;
  • 50% rabatu na usługi telekomuni­kacyjne (przyłączenie do sieci i abo­nament) – tylko dorośli
    i dzieci, które ukończyły 16. rok życia; na abonament telefoniczny przysługuje rabat
    w wysokości 50% opłaty podstawowej wynika­jącej z obowiązującego cennika usług telekomunikacyjnych tp i udzielany jest głównie dla niepełnosprawności o symbolu O i/lub L; uprawnienie to dotyczy także opiekunów prawnych osób niepełnosprawnych, przy czym opiekun musi być stale lub czasowo za­meldowany z osobą niepełnosprawną w tym samym lokalu lub budynku.

 

Osoby niepełnosprawne w stopniu umiarkowanym mają prawo do:

 

  • zwolnień z opłaty abonamentowej za radio i telewizję (tylko w przypad­ku osób niewidomych, których ostrość wzroku nie przekracza 15%, na podsta­wie jednego z dokumentów, tj. orzeczenia stwierdzającego umiarkowany stopień niepełnosprawności z tytułu uszkodzenia narządu wzroku);
  • karty parkingowej potwierdzającej uprawienia do niestosowania się do niektórych znaków drogowych;
  • ulgi na przejazd środkami lokalne­go transportu zbiorowego w miastach – każde miasto ustala swój regulamin;
  • ulgowych biletów do muzeów;
  • odliczeń niektórych wydatków od dochodu;
  • 50% rabatu na usługi telekomuni­kacyjne (przyłączenie do sieci i abo­nament) – tylko dorośli
    i dzieci, które ukończyły 16. rok życia; na abonament telefoniczny przysługuje rabat
    w wysokości 50% opłaty podstawowej wynika­jącej z obowiązującego cennika usług telekomunikacyjnych tp i udzielany jest głównie dla niepełnosprawności o symbolu O i/lub L; uprawnienie to dotyczy także opiekunów prawnych osób niepełnosprawnych, przy czym opiekun musi być stale lub czasowo za­meldowany z osobą niepełnosprawną w tym samym lokalu albo budynku.

 

Osoby niepełnosprawne w stop­niu lekkim mają prawo do:

  • odliczeń niektórych wydatków od dochodu.

 

Dzieci i młodzież niepełnospraw­na uczęszczające do szkoły, nie dłużej niż do ukończenia 24. roku życia, a studenci do 26. roku życia, ich rodzice lub opiekunowie mają prawo do:

  • 78% ulgi na przejazdy w pociągach osobowych i pospiesznych, ekspreso­wych EC, IC PKP (tylko w 2. klasie) i we wszystkich rodzajach autobusów PKS na trasie z miejsca zamieszkania lub miejsca pobytu do: szkoły, przed­szkola, ośrodka rehabilitacji, domu pomocy społecznej, zakładu opieki zdrowotnej, poradni psychologiczno–pedagogicznej, placówki opiekuń­czo-wychowawczej, ośrodka wsparcia i z powrotem, na podstawie legitymacji szkolnej;
  • bezpłatnych przejazdów na trasie z miejsca zamieszkania do szkoły, na podstawie ważnej legitymacji szkoły specjalnej z podaną trasą dojazdu (dotyczy młodzieży uczęszczającej do szkół specjalnych); do bezpłatnego przejazdu ma prawo również opiekun dziecka na podstawie zaświadczenia wydanego przez szkołę, z podaną trasą dojazdu;
  • ulgowych biletów do muzeów;
  • odliczeń niektórych wydatków od dochodu;
  • karty parkingowej potwierdzającej uprawnienia do niestosowania się do niektórych znaków drogowych.

 

Renciści i emeryci (a także małżo­nek, na którego pobierany jest do­datek rodzinny) mają prawo do:

  • dwóch jednorazowych przejazdów w ciągu roku kalendarzowego z ulgą 37% w 2. klasie pociągów osobowych, pospiesznych i ekspresowych;
  • 48% ulgi w opłatach komunikacji miejskiej na podstawie aktualnego odcinka renty (emerytury) wraz z do­wodem tożsamości.

 

UWAGA! Należy pamiętać, że bilet na przejazd „tam i z powrotem” jest traktowany jak dwa oddzielne przejaz­dy. Emeryci i renciści nie mają zniżek w autobusach PKS.

 

Zwolnione z opłat za używanie odbiorników radiowych i telewi­zyjnych są (szczegółowy poradnik >> tutaj <<):

  • osoby zaliczone do I grupy inwali­dów;
  • osoby z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
  • osoby całkowicie niezdolne do pra­cy i samodzielnej egzystencji;
  • osoby o trwałej lub okresowej całko­witej niezdolności do pracy w gospo­darstwie rolnym, którym przysługuje dodatek pielęgnacyjny;
  • osoby, które skończyły 75 lat;
  • osoby, które otrzymują świadczenie pielęgnacyjne z właściwego organu re­alizującego zadania w zakresie świad­czeń rodzinnych jako zadanie zlecone z zakresu administracji rządowej lub rentę socjalną z ZUS albo innego or­ganu emerytalno-rentowego;
  • osoby niesłyszące, u których stwier­dzono całkowitą głuchotę lub obustron­ne upośledzenie słuchu;
  • osoby, których ostrość wzroku nie przekracza 15%;
  • inwalidzi wojenni i wojskowi;
  • kombatanci, niektóre osoby będące ofiarami represji wojennych i okresu powojennego oraz wdowy i wdowcy po kombatantach, którzy są jednocze­śnie emerytami lub rencistami.

 

UWAGA! Od 16 maja 2005 r. zwol­nienie nie przysługuje osobom, które mieszkają we wspólnym gospodarstwie domowym z co najmniej dwiema oso­bami, które ukończyły 26. rok życia i które nie spełniają warunków do uzyskania tych zwolnień.

Prawo do zwolnień od opłat abo­namentowych zachowują osoby, które korzystają z tego prawa na podstawie dotychczasowych przepisów, pod warunkiem dostarczenia w ciągu 6 miesięcy oświadczenia o spełnia­niu warunków do korzystania z tych zwolnień

 

Ulga do muzeum

Muzea państwowe mają od 1997 r. obowiązek wprowadzania ulgowych biletów dla osób niepełnosprawnych (i ich opiekunów), rencistów, eme­rytów, nauczycieli wszystkich typów szkół, studentów i uczniów. Ulgowe bilety można otrzymać po okazaniu odpowiedniej legitymacji potwierdza­jącej uprawnienie. Wstęp do muzeów martyrologicznych jest bezpłatny, a inne muzea udostępniają bezpłatnie swoje kolekcje przez jeden dzień w ty­godniu. Wysokość ulgi oraz dzień bez biletów ustala dla każdego muzeum jego dyrektor.

 

Ulgi na telefony komórkowe

Oferowane przez operatorów sieci komórkowych ulgi dotyczą zazwyczaj osób niewidomych
i niesłyszących. Ponieważ zakres tych ulg ulega zmia­nie, szczegółowych informacji należy szukać
w punktach obsługi klienta tych sieci.

 

Zwolnienie strony od podatku od czynności cywilnoprawnych

Od podatku od czynności cywil­noprawnych zwolnione są osoby nabywające na potrzeby własne sprzęt rehabilitacyjny, wózki inwalidzkie, motorowery, motocykle lub samocho­dy osobowe, zaliczone, w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, do grupy osób o znacznym lub umiarkowanym stop­niu niepełnosprawności bez względu na rodzaj choroby oraz osoby o lekkim stopniu niepełnosprawności w związku z chorobami narządów ruchu.

 

Ulgowa opłata paszportowa

Ulgową opłatę paszportową w wy­sokości 50% stawki pobiera się m.in. od:

  • emerytów, rencistów, osób niepeł­nosprawnych, a także współmałżon­ków tych osób, pozostających na ich wyłącznym utrzymaniu;
  • osób przebywających w domach pomocy społecznej lub w zakładach opiekuńczych albo korzystających z pomocy społecznej w formie zasił­ków stałych.

 

Nie pobiera się opłaty paszporto­wej za wydanie paszportu osobom przebywającym w domach pomocy społecznej lub zakładach opiekuń­czych albo korzystającym z pomocy społecznej w formie zasiłków stałych, jeżeli ich wyjazd za granicę następuje w celu długotrwałego leczenia lub w związku
z koniecznością poddania się operacji.

 

Karta parkingowa – ważna rów­nież w krajach unijnych

Kartę parkingową wydaje starosta. Za wydanie karty parkingowej pobie­ra się opłatę w wysokości 25 zł. Karta parkingowa przysługuje osobom nie­pełnosprawnym na podstawie:

  • orzeczenia o zaliczeniu do znacz­nego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności;
  • orzeczenia o zaliczeniu do lekkiego stopnia niepełnosprawności o przyczynie niepełnosprawności z kodu R lub N;
  • orzeczenia wydanego przez organy rentowe równoważnego na mocy prze­pisów szczególnych z orzeczeniami o niepełnosprawności;
  • orzeczenia o zaliczeniu do lekkiego stopnia niepełnosprawności, w którym nie określono przyczyny niepełnospraw­ności, oraz orzeczenia równoważnego wydanego przez organy rentowe, wraz z zaświadczeniem lekarskim potwier­dzającym ograniczoną sprawność ruchową;
  • spełniania przez osobę niepeł­nosprawną przesłanek określonych w ustawie Prawo o ruchu drogowym (i niestosowania się do niektórych znaków drogowych) w nowych orze­czeniach jako 9 pkt.

 

Karta parkingowa uprawnia osoby niepełnosprawne do parkowania na miejscach specjalnie wydzielonych i przeznaczonych dla tych osób oraz na miejscach wyznaczonych w strefie płatnego parkowania. Uprawnienie to wynika m.in. z przepisów określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktu­ry oraz Spraw Wewnętrznych i Admi­nistracji z 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków
i sygnałów drogowych. Na podstawie wewnętrznych regulacji poszczególnych samorządów (np. uchwały rady miasta) osoby niepełno­sprawne mogą być zwolnione z opłat za parkowanie w strefie płatnego par­kowania. Zwolnienie takie obejmuje często szerszą grupę osób niepełno­sprawnych, nie tylko legitymujących się kartą parkingową – w Warszawie jest to Karta N+ (wydanie tej karty jest bezpłatne).

 

Zwolnienie od podatków lokalnych

Osoba niewidoma lub głuchoniema jest zwolniona od podatku za posia­danie psa na podstawie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności (grupie inwalidzkiej).

 

Ulgi pocztowe

Udogodnienia związane z usługami pocztowymi (Dz. U. z 1996 r., Nr 127, poz. 598; par. 3) to m.in. bezpłatna usługa doręczania listów, paczek i przekazów bezpośrednio do domu. Listonosz powinien przyjąć zwykły, opłacony list i wrzucić go do skrzynki. Mają do tego prawo:

  • osoby niepełnosprawne z uszko­dzeniem narządu ruchu i korzystające z wózka inwalidzkiego;
  • osoby z uszkodzonym wzrokiem, posiadające orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności lub cał­kowitej niezdolności do pracy i samo­dzielnej egzystencji (I grupa inwalidz­ka).

 

Uprawnienia niepełnosprawnego pracownika

Osoba niepełnosprawna korzysta ze szczególnych przywilejów w ra­mach zatrudnienia. Przede wszystkim ma prawo do niedyskryminacyjnych warunków pracy. Prawo to wynika z generalnego zakazu dyskryminacji określonego w art. 113 k.p., który niepełnosprawność wymienia jako jeden
z kryteriów, według których niedopuszczalne jest gorsze traktowa­nie w ramach zatrudnienia. Niepełno­sprawny pracownik korzysta również ze szczególnych uprawnień w zakresie warunków pracy, a zwłaszcza czasu pracy i urlopów.

 

Uprawnienia w urzędzie (Dz. U. z 1998 r., Nr 64, poz. 414 z późn. zm.)

Osoba niepełnosprawna lub z dziec­kiem niepełnosprawnym może załatwiać sprawy poza kolejnością w instytucjach i urzędach publicznych oraz w skle­pach.

 

Inne ulgi i uprawnienia

Ulg i uprawnień jest więcej niż wymie­nione tu w skrócie. Jedna z powszechnie znanych ulg to ulga
w podatku docho­dowym od osób fizycznych, czyli ulga rehabilitacyjna. Można mieć też prawo do większego mieszkania w ramach otrzymania mieszkania socjalnego czy komunalnego, jeśli
w orzeczeniu wid­nieje pkt 10 – prawo do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Spełnienie tego punktu jest również potrzebne do okre­ślenia normatywnego metrażu w trakcie ubiegania się o dodatek mieszkaniowy.

 

 

Podstawa prawna

Ustawa z 20 czerwca 1992 r. o upraw­nieniach do bezpłatnych i ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego (Dz. U. 92.54.254 z późn. zm.), ustawa z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruch drogowym (Dz. U. 97.98.602 z późn. zm.), ustawa z 21 lipca 2000 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. 00.73.853 z późn. zm.), Uchwała Zarządu TP S.A. z 16.10.2001 r. nr 186/01, Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 3 grudnia 2002 r. (Dz. U. z 2002 nr. 217, poz 1832), Dz. U. 03.73.668 z 30 kwietnia 2003 r.; Dz. U. Nr 21, poz.124, z 1983 r., Nr 8, poz. 42 z 1984 r., Nr 28, poz.144; Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371 i Nr 181, poz. 1515.

Rozporządzenie Krajowej Rady Ra­diofonii i Telewizji z 2001 r.

Muzea: Ustawa z 21 listopada 1996 r. o muzeach, Dz. U. 97.5.24 z późn. zm. oraz rozporządzenie Rady Ministrów z 10 czerwca 2008 r. w sprawie okre­ślenia grup osób, którym przysługuje ulga
w opłacie lub zwolnienie z opłaty za wstęp do muzeów państwowych (Dz. U. nr 160, poz. 994)

Rozporządzenie Rady Ministrów z 20 lutego 2003 r. w sprawie opłat paszpor­towych (Dz. U. 03.41.346), Rozporzą­dzenie Rady Ministrów

Ustawa z 9 września 2000 r. o podat­ku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. 05.41.399), Uchwała Sejmu Rzeczy­pospolitej Polskiej z 1 sierpnia 1997 r. Karta Praw Osób Niepełnosprawnych (M. P. 97. 50. 475)

 

Magdalena J. Tomczyk

  1. Inka mówi

    Jak czytam, mnóstwo ulg , ale w teorii. Niepełnosprawny w stopniu lekkim nie może nic. Po co więc wydajecie takie orzeczenia, to papier który nie upoważnia do ulg. No tak , ale komisja orzecznictwa miała robotę, brawo.

    1. Magdalena mówi

      my nie jesteśmy od wydawania orzeczeń. Niepełnosprawny w stopniu lekkim ma np. prawo do korzystania z ulgi rehabilitacyjnej…

  2. Zrozpaczona mówi

    Moja mama ma stopien znaczny ladnie napisane a w praktyce za wszystko place na rehabilitacje czekam 10miesiecy w kolejce do specjalisty po 3m ce skierowsnia na pilne a do dwoch specjalistow nawet sie niedostala mija rok zaraz tak ze skonczcie pusac bzdury bo potem inni mysla jak to niepelnosprawny ma dobrze a i mieszkanie sie nie nalezy chyba ze bez laxienki my w 4w jednym pokoju mieszkamy os.niepelnosprawna dzieci i opiekun na podlodze spi to se jaj nie robcie zyc nie umierac

    1. Agnieszka mówi

      Dziwie sie ze tyle pani mama czeka ja czekam do specjalisty do 7 dniu tak jak i na rehabilitacje ( wszystko w ramach NFZ ) pokazuje oświadczenie o niepełnosprawności i tyle wystarczy

  3. Pan pyta mówi

    Jestem posiadaczem stopnia lekkiego. Nie korzystam z żadnych ulg , a jak się powołuje na ten stopień to zostaje wysmiany lub skrytykowny . Mam ten stopień że względu na wzrok. Mam przyznane na stale i co ważne nie mogę ubiegać się o stopień znaczny bo to nie jest brane pod uwagę gdy jest wadą wrodzoną dziedziczna . Nigdy nie liczyłem i nie liczę na państwo które w żaden sposób nie pomaga lecz i tu pokazuje swoja bezradność w prawie i przepisach . Udzielając mi niepelnosprawnosci w stopniu lekkim, ciężko mi było znaleźć pracę, o związkach na PKP, PKS, można pomarzyć płacę jak normalna osoba , więc po co mi ta niepełnosprawność. W niczym ni nie pomaga wręcz przeciwnie bardziej utrudniała mi życie .

  4. motoedzia mówi

    Od jakiegoś czasu szukam wzmianki o uldze dla os ze znacznym stopniem niepełnosprawności w turystyce . Samo biuro podróży nie potrafi mi odpowiedzieć na pytanie czy taka ulga istnieje.

    1. Madzia mówi

      proszę sprecyzować pytanie

    2. Karolina mówi

      Czy na kartę inwalicka można wchodzić do lekarza bez kolejek???? Czy skraca się okres czekania ma na wizytę u lekarza specjalisty

  5. marta mówi

    Czy osoba dorosla, niepelnosprawna w stopniu znacznym (umyslowym) ma jakas znizke na lot samolotem (tanie linie) za granice i czy opiekun tej osoby tez ma znizke przy zakupie biletu?

    1. Madzia mówi

      proszę pytać o to w liniach lotniczych.

  6. Karolina mówi

    Czy na kartę inwalicka można wchodzić do lekarza bez kolejek???? Czy skraca się okres czekania na wizytę u lekarza specjalisty?

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.