
ERS 2025: Spożywanie owoców łagodzi wpływ zanieczyszczeń powietrza na funkcję płuc
Spożywanie owoców może redukować negatywne skutki zanieczyszczenia powietrza na funkcję płuc – wynika z badań zaprezentowanych podczas Kongresu Europejskiego Towarzystwa Chorób Płuc (ERS) w Amsterdamie.
Badanie przedstawiła Pimpika Kaewsri, doktorantka z Centre for Environmental Health and Sustainability na Uniwersytecie w Leicester (Wielka Brytania).
„Ponad 90% populacji świata narażone jest na poziomy zanieczyszczenia powietrza przekraczające wytyczne WHO. Liczne badania wskazują, że ekspozycja na wysokie stężenia zanieczyszczeń wiąże się z obniżoną funkcją płuc. Z kolei zdrowa dieta – zwłaszcza bogata w owoce i warzywa – powiązana jest z lepszą wydolnością oddechową. Chcieliśmy sprawdzić, czy dieta może modyfikować lub częściowo łagodzić niekorzystny wpływ zanieczyszczeń” – wyjaśniła Kaewsri.
W analizie wykorzystano dane UK Biobank obejmujące około 200 tys. uczestników. Porównano wzorce żywieniowe (spożycie owoców, warzyw i pełnych ziaren) z wynikami badań funkcji płuc (FEV1 – objętość powietrza wydychanego w pierwszej sekundzie) oraz poziomem narażenia na pył zawieszony PM2.5. Uwzględniono także czynniki zakłócające, takie jak wiek, wzrost czy status społeczno-ekonomiczny.
Dla każdego wzrostu stężenia PM2.5 o 5 µg/m³ stwierdzono spadek FEV1 o 78,1 ml w grupie o niskim spożyciu owoców, w porównaniu do spadku o 57,5 ml w grupie kobiet spożywających więcej owoców.
„Nasze badanie potwierdziło, że zdrowa dieta wiąże się z lepszą funkcją płuc zarówno u kobiet, jak i mężczyzn, niezależnie od poziomu narażenia na zanieczyszczenia. U kobiet spożywających co najmniej cztery porcje owoców dziennie spadek FEV1 był mniejszy niż u tych, które jadły ich mniej. Może to wynikać z obecności w owocach związków przeciwutleniających i przeciwzapalnych, które mogą ograniczać stres oksydacyjny i stan zapalny wywołany przez cząsteczki PM2.5” – zaznaczyła badaczka.
Kaewsri zauważyła również, że w badanej populacji mężczyźni generalnie spożywali mniej owoców niż kobiety, co mogło wpłynąć na brak obserwowanego efektu ochronnego w tej grupie.
Badaczka planuje rozszerzyć analizy o ocenę, czy dieta wpływa na zmiany funkcji płuc w dłuższej perspektywie.
Komentując wyniki, prof. Sara De Matteis z Uniwersytetu w Turynie, przewodnicząca grupy ekspertów ERS ds. zdrowia środowiskowego i zawodowego, podkreśliła: „Badanie potwierdza potencjalne korzyści zdrowotne diety bogatej w świeże owoce. Jednak dostęp do zdrowej diety nie jest równy dla wszystkich, a wybory żywieniowe często są ograniczone względami ekonomicznymi. Promocja diety roślinnej powinna zaczynać się od najmłodszych lat – nie tylko dla profilaktyki chorób przewlekłych, ale również w celu ograniczania śladu węglowego”.
Dodała też, że wyniki nie zwalniają rządów z odpowiedzialności za wprowadzanie polityk redukujących zanieczyszczenie powietrza, ponieważ nie istnieje bezpieczny poziom ekspozycji.






