NWM, hiperkapnia, DWM i zaburzenia oddychania podczas snu – konferencja „Niewydolność Oddychania” 2026

W dniach 2-3 października 2026 roku w Bydgoszczy odbędzie się IV Ogólnopolska Konferencja „Niewydolność Oddychania”. Program wydarzenia koncentruje się na praktycznych problemach diagnostyki i leczenia ostrej oraz przewlekłej niewydolności oddechowej: kwalifikacji do domowej wentylacji mechanicznej, monitorowaniu nieinwazyjnego wspomagania wentylacji, zaburzeniach oddychania podczas snu, tlenoterapii, fizjoterapii, bezpieczeństwie terapii oraz organizacji długoterminowej opieki nad pacjentem. Ważnym kontekstem tegorocznego spotkania będzie również 10-lecie programu POLVENT.

Szczegółowy program konferencji, informacje organizacyjne oraz rejestracja są dostępne na stronie: https://niewydolnoscoddychania.grupaconway.pl/.

10 lat programu POLVENT i rozwój leczenia niewydolności oddechowej

Tegoroczna edycja konferencji odbywa się dziesięć lat po rozpoczęciu programu POLVENT. Jak przypominają organizatorzy, w latach 2016-2018 w ramach programu tworzono w Polsce sale nieinwazyjnej wentylacji mechanicznej, co miało służyć upowszechnieniu tej formy leczenia na oddziałach chorób płuc, wyposażeniu ośrodków oraz szkoleniu zespołów medycznych.

Współczesne podejście do niewydolności oddechowej coraz częściej wymaga nie tylko decyzji o rozpoczęciu wspomagania wentylacji, ale także właściwego określenia celu terapii, doboru metody leczenia do fenotypu klinicznego pacjenta oraz systematycznej oceny skuteczności postępowania.

Program konferencji zwraca uwagę na ocenę efektów leczenia wykraczającą poza samą korekcję hiperkapnii. Już w pierwszej sesji zaplanowano wystąpienie „Od korekcji hiperkapnii do wyników ważnych dla chorego: przeżycie, sen, sprawność i jakość życia”. Takie ujęcie kieruje uwagę na punkty końcowe istotne z perspektywy klinicznej i funkcjonalnej pacjenta.

Kwalifikacja do domowej wentylacji mechanicznej – fenotyp zamiast pojedynczej wartości progowej

Jednym z głównych tematów pierwszego dnia będzie kwalifikacja do domowej wentylacji mechanicznej (DWM). Organizatorzy poświęcili temu zagadnieniu sesję „Kogo, kiedy i jak kwalifikować do DWM? Fenotyp zamiast jednej wartości progowej”.

W programie znalazł się wykład „Kwalifikacja 360°: gazometria, PtcCO₂, oksymetria, SNIP/MIP, USG przepony i ocena kaszlu”. Taki zakres wskazuje na potrzebę wieloparametrycznej oceny pacjenta, obejmującej zarówno wymianę gazową, jak i funkcję pompy oddechowej, wydolność mięśni oddechowych oraz skuteczność mechanizmu kaszlowego.

Przezskórny pomiar ciśnienia parcjalnego dwutlenku węgla (PtcCO₂) może być istotnym elementem oceny zaburzeń wentylacji, zwłaszcza gdy problem hipowentylacji nie jest w pełni uchwytny na podstawie pojedynczego badania wykonywanego w ciągu dnia. W programie znalazły się również SNIP i MIP jako parametry wykorzystywane w ocenie siły mięśni oddechowych oraz ultrasonografia przepony.

Osobne wystąpienia poświęcono ważnym grupom klinicznym. W przypadku przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP) zaplanowano temat „POChP i przewlekła hiperkapnia: stabilny chory czy moment po zaostrzeniu?”.

W chorobach restrykcyjnych i deformacjach klatki piersiowej głównym problemem będzie wczesne rozpoznawanie hipowentylacji. W chorobach nerwowo-mięśniowych organizatorzy proponują natomiast spojrzenie „od osłabienia kaszlu do decyzji o NIV”.

Przy pierwszym użyciu warto przy tym rozróżnić terminologię stosowaną w programie: nieinwazyjna wentylacja mechaniczna (NWM; ang. non-invasive ventilation, NIV) oznacza formę wspomagania wentylacji bez zastosowania inwazyjnego dostępu do dróg oddechowych. Skrót NIV pojawia się w programie w odniesieniu do konkretnych decyzji terapeutycznych i ustawień urządzeń.

Zespół hipowentylacji otyłych – CPAP czy NIV?

W sesji poświęconej kwalifikacji do DWM znalazło się także wystąpienie „ZHO jako choroba wielofenotypowa: CPAP czy NIV i dla kogo?”.

Zespół hipowentylacji otyłych (ZHO) stanowi szczególną grupę kliniczną, ponieważ decyzja terapeutyczna wymaga uwzględnienia dominującego mechanizmu zaburzeń oddychania, współistnienia obturacyjnego bezdechu sennego (OBS), obecności hipowentylacji oraz odpowiedzi na zastosowane leczenie.

W tym kontekście w programie zestawiono terapię dodatnim ciśnieniem w drogach oddechowych (PAP; ang. positive airway pressure), w tym CPAP, z NIV. Nie chodzi więc wyłącznie o wybór urządzenia, lecz o dopasowanie strategii wspomagania oddychania do obrazu klinicznego i fizjologicznego pacjenta.

Monitorowanie domowej wentylacji – dane z respiratora, przecieki i asynchronie

Jednym z najbardziej praktycznych tematów pierwszego dnia będzie „Monitoring domowy 2.0: dane z respiratora, przecieki, asynchronie i telemonitoring”.

Współczesne urządzenia do wentylacji domowej umożliwiają analizę wielu parametrów dotyczących przebiegu terapii. W praktyce klinicznej istotne znaczenie może mieć interpretacja przecieków, częstości używania urządzenia, wzorca oddychania oraz sygnałów wskazujących na asynchronię pacjent-respirator.

Program przewiduje również debatę zatytułowaną „Kiedy cel terapii został osiągnięty?”. Dyskusja ma dotyczyć sposobu oceny skuteczności prowadzonego leczenia i momentu, w którym można uznać, że zastosowana strategia odpowiada przyjętym celom klinicznym.

POChP, OBS i personalizacja terapii

Trzecia sesja będzie poświęcona aktualnym zagadnieniom terapii POChP, obturacyjnego bezdechu sennego i niewydolności oddychania, ze szczególnym uwzględnieniem personalizacji leczenia.

W programie znalazło się m.in. wystąpienie dotyczące leczenia farmakologicznego pacjenta z niewydolnością oddechową w przebiegu POChP zgodnie z aktualnymi wytycznymi.

Osobny wykład zatytułowano „Kiedy wynik eozynofilów kłamie? Kiedy zaostrzenia i eozynofile otwierają drogę do ICS?”. W polskiej terminologii klinicznej wziewne glikokortykosteroidy (wGKS; ang. inhaled corticosteroids, ICS) stanowią jeden z elementów leczenia wybranych pacjentów z POChP, a liczba eozynofilów we krwi jest jednym z parametrów uwzględnianych przy podejmowaniu decyzji terapeutycznych.

W programie znalazło się również wystąpienie prof. dr. hab. n. med. Piotra Rzymskiego „Zakażenie RSV u dorosłych: niedocenione zagrożenie, groźne sojusze i rola profilaktyki”.

Kolejne tematy obejmą analizę terapii PAP oraz problem nadmiernej senności dziennej u pacjentów z OBS pomimo leczenia PAP.

Noc jako test rezerwy oddechowej

Jednym z głównych bloków pierwszego dnia będzie sesja „Noc jako test rezerwy oddechowej – od hipowentylacji podczas snu do ostrej dekompensacji. HOT TOPICS 2025/2026 w niewydolności oddychania”.

Jest to wspólna sesja Sekcji Zaburzeń Oddychania w czasie Snu, Sekcji Intensywnej Terapii Pulmonologicznej oraz Polskiego Towarzystwa Badań nad Snem.

W programie znalazło się wystąpienie dr. n. med. Aleksandra Kani „Hipowentylacja nocna jako pierwszy sygnał niewydolności pompy oddechowej: kiedy szukać CO₂?”. Temat zwraca uwagę na znaczenie nocnego monitorowania wentylacji u pacjentów, u których zaburzenia mogą początkowo ujawniać się przede wszystkim podczas snu.

Dr n. med. Małgorzata Czajkowska-Malinowska przedstawi temat „Poza AHI: obciążenie hipoksemią i hiperkapnią jako wspólny język medycyny snu i intensywnej terapii”.

W praktyce oznacza to szersze spojrzenie na zaburzenia oddychania podczas snu niż wyłącznie przez wartość wskaźnika bezdechów i spłyceń oddychania (AHI). Znaczenie pełniejszej oceny jest szczególnie istotne u pacjentów z ZHO, zespołem nakładania POChP i OBS, centralnymi zaburzeniami oddychania oraz innymi przyczynami hipowentylacji.

W sesji znalazło się również wystąpienie dr hab. n. med. Elizy Wasilewskiej dotyczące doświadczeń z chorób nerwowo-mięśniowych i potencjalnego wpływu terapii nowej generacji na rozwój niewydolności oddychania.

Nowe grupy JGP w opiece nad pacjentem z niewydolnością oddechową

Ostatnia sesja pierwszego dnia została zatytułowana „Pacjent z zaburzeniami oddychania w czasie snu i niewydolnością oddychania w świetle nowych grup JGP. Praktyczne zasady obowiązujące od 1 lipca 2026 r.”.

Jednorodne Grupy Pacjentów (JGP) są systemem wykorzystywanym w rozliczaniu hospitalizacji, dlatego zmiany w tym obszarze mają bezpośrednie znaczenie również dla oddziałów zajmujących się pacjentami z niewydolnością oddechową.

W programie zaplanowano m.in. omówienie kwalifikacji chorego z zaostrzeniem przewlekłej choroby płuc i niewydolnością oddechową do właściwej grupy JGP.

Osobny temat dotyczy kwalifikacji do domowego leczenia tlenem i dokumentacji wymaganej w tej ścieżce. Kolejne wystąpienia obejmą OBS w nowych realiach JGP oraz pacjentów z innymi zaburzeniami oddychania podczas snu, w tym hipowentylacją, ZHO, zespołem nakładania oraz centralnymi zaburzeniami oddychania.

Blok zakończy omówienie przypadków rozliczeniowych pod hasłem „JGP bez pułapek: pięć przypadków, pięć decyzji rozliczeniowych”.

Opieka nad pacjentem wentylowanym – bezpieczeństwo i doświadczenie chorego

Drugi dzień konferencji rozpocznie sesja „Opieka nad pacjentem wentylowanym: pielęgniarstwo, bezpieczeństwo i doświadczenie chorego”.

W programie znalazło się m.in. wystąpienie „Miareczkowanie NIV: kompetencje, odpowiedzialność i eskalacja problemu”, prowadzone przez Renatę Bramorską-Michalską i Małgorzatę Buchczyk.

Judyta Rogóż przedstawi temat „Zanim spadnie saturacja: przeciek, wydzielina, niepokój i asynchronia – codzienne pułapki”.

Monika Rucka omówi profilaktykę, diagnostykę i leczenie uszkodzeń ciśnieniowych związanych z maską NIV, natomiast dr n. med. Aleksander Kania przedstawi kwestionariusz oceny przewlekłej tlenoterapii QuOTE.

W programie przewidziano również symulację zespołową dotyczącą pierwszych 15 minut postępowania u pacjenta, który nie toleruje NIV.

Fizjoterapia pacjenta objętego domową wentylacją mechaniczną

Sesja VII nosi tytuł „Fizjoterapia pacjenta objętego domową wentylacją mechaniczną – od oceny potrzeb do monitorowania efektów”.

Prowadzą ją dr n. med. Elżbieta Magdalena Grabczak oraz dr n. med. i n. zdr. Magdalena Żak.

Dr n. o zdr. Anna Pyszora przedstawi temat planowania fizjoterapii u pacjenta objętego wentylacją domową. Kolejne wystąpienie, prowadzone przez mgr Agatę Gładzką, będzie dotyczyć doboru i eskalacji interwencji fizjoterapeutycznych w warunkach domowych.

Dr n. med. i n. o zdr. Agnieszka Lewińska omówi monitorowanie efektów fizjoterapii oraz modyfikację postępowania u pacjenta wentylowanego w domu.

W programie znalazło się również wystąpienie dotyczące ultrasonograficznej oceny przepony u pacjentów z przewlekłą niewydolnością oddechową, ze szczególnym uwzględnieniem możliwości i ograniczeń tej metody.

Sesję zakończy dyskusja „Od NWM do samodzielności w domu”.

Granice terapii oddechowej – autonomia, bezpieczeństwo i opieka u kresu życia

Ostatnia sesja konferencji dotyczy zagadnień szczególnie trudnych z punktu widzenia klinicznego, prawnego i etycznego.

Sesję „Granice terapii oddechowej: autonomia, bezpieczeństwo i opieka u kresu życia” poprowadzą prof. dr hab. n. med. Szczepan Cofta oraz prof. dr hab. n. med. Adam Wichniak.

Prof. dr hab. n. med. Adam Wichniak przedstawi temat „Pacjent z psychozą i niewydolnością oddychania: jak leczyć bez utraty przymierza terapeutycznego?”.

Dr hab. Edyta Rysiak omówi zagadnienie przymusu bezpośredniego podczas terapii NWM w kontekście bezpieczeństwa i autonomii pacjenta.

Dr n. med. Jacek Górka przedstawi wystąpienie „Terapia daremna i pułap terapii: co zmienia współczesny konsensus?”.

Program przewiduje również dyskusję „Dekalog decyzji trudnych – wspólne stanowisko uczestników”.

Konferencja interdyscyplinarna

Układ programu pokazuje, że problem niewydolności oddechowej będzie analizowany z kilku uzupełniających się perspektyw: pulmonologicznej, intensywnej terapii, medycyny snu, pielęgniarstwa, fizjoterapii oraz organizacji opieki długoterminowej.

Wspólnym mianownikiem pozostaje pacjent wymagający dokładnej kwalifikacji do leczenia, właściwego doboru metody wspomagania oddychania, regularnego monitorowania efektów terapii oraz bezpiecznego przejścia pomiędzy leczeniem szpitalnym i domowym.

IV Konferencja „Niewydolność Oddychania” – informacje organizacyjne

Konferencja odbędzie się 2 i 3 października 2026 roku w Hotelu City przy ul. 3 Maja 6 w Bydgoszczy.

Pierwszego dnia rejestracja uczestników rozpocznie się o godz. 9:00, a oficjalne otwarcie konferencji i blok poświęcony 10-leciu programu POLVENT zaplanowano na godz. 10:00. Drugi dzień obrad rozpocznie się o godz. 8:30.

Według aktualnego cennika zamieszczonego na stronie organizatora opłata za udział wynosi:

• 650 zł – lekarze będący członkami Polskiego Towarzystwa Chorób Płuc,
• 800 zł – lekarze niebędący członkami PTChP,
• 550 zł – ratownicy medyczni, pielęgniarki i fizjoterapeuci.

Opłata obejmuje udział w wykładach, materiały konferencyjne i wyżywienie. Ponieważ informacje organizacyjne mogą ulegać aktualizacji, przed dokonaniem rejestracji warto sprawdzić aktualne dane bezpośrednio na stronie wydarzenia.

W Hotelu City dostępna jest również pula pokoi w cenach przeznaczonych dla uczestników konferencji.

Pełny program, rejestracja i aktualne informacje organizacyjne:
https://niewydolnoscoddychania.grupaconway.pl/